Openbaarheid

Het Streekarchief Bommelerwaard hecht grote waarde aan goede, toegankelijke archieven die gratis te raadplegen zijn. Het beheer en de openbaarheid van archieven wordt geregeld in allerlei wetgeving. Naast een algemene wet, de Archiefwet, zijn er een groot aantal afzonderlijke wetten en regelingen. Enkele belangrijke wetten die de openbaarheid van archiefstukken die het Streekarchief Bommelerwaard beheert regelen, hebben wij hier ter informatie bijeengebracht.

Overheidsarchieven (gemeente, gemeentelijke instellingen, waterschap)

In algemene zin is de Archiefwet 1995 van toepassing op de archieven van gemeenten. Behoudens uitzonderingen bedraagt de openbaarheidstermijn 20 jaar, waarna de archieven binnen 10 jaar overgebracht moeten worden naar een archiefbewaarplaats.

Particuliere archieven (privé-personen, verenigingen, stichtingen, kerkgenootschappen)

De Archiefwet is niet van toepassing op particuliere archieven. Bij schenking of inbewaringgeving worden afzonderlijke afspraken gemaakt die voorzover mogelijk wel de overheidsrichtlijnen volgen. Van veel kerkelijke archieven is de openbaarheid beperkt tot 50 jaar.

Burgerlijke Stand

Veel onderzoekers doen onderzoek naar de geschiedenis van personen. De openbaarheid van de akten van de Burgerlijke Stand is geregeld in het Burgerlijk Wetboek, boek 1 artikel 17a. Geboorteakten zijn openbaar na 100 jaar, huwelijksakten na 75 jaar en overlijdensakten na 50 jaar.

Bevolkingsadministratie: bevolkingsregisters en peroons- en archiefkaarten

De openbaarheid van bevolkingsregisters over de periode 1810-1938 is niet meer beperkt. Persoons- en archiefkaarten uit de jaren 1938-1994 zijn niet zondermeer openbaar. Kaarten van voor 1 oktober 1994 overleden personen zijn opvraagbaar bij het Centraal Bureau voor Genealogie in Den Haag. De openbaarheid is geregeld in de Regeling gemeentelijke basisadministratie persoonsgegevens, in het bijzonder in artikelen 53. Een persoonskaart is openbaar na overlijden. De kaart is dan echter nog niet volledig openbaar en enkele vakken (adres, religie en vakken met aantekeningen 23, 24 en 35) moeten dan worden afgeplakt.

Voor de openbaarheid van de bij de gemeenten berustende archiefkaarten (afschriften of kopieën van de persoonskaarten van vertrokken personen) en de persoonskaarten van de inwoners bij de invoering van de Gemeentelijke Basisadministratie op 1 oktober 1994 worden dezelfde regels gehanteerd. Deze gemeentelijk administratie moeten de gemeenten in ieder geval tot 1 oktober 2069 bewaren volgens het Besluit gemeentelijke basisadministratie, artikel 91.

Het Streekarchief Bommelerwaard stelt op de site alleen kaarten beschikbaar van personen die minimaal 20 jaar geleden zijn overleden. Als de overlijdensdatum niet bekend is (archiefkaarten) dan wordt uitgegaan van de geboortedatum plus 130 jaar. Er van uitgaande dat slechts zelden iemand ouder wordt dan 100 jaar. Archiefkaarten kunnen volledig openbaar worden als schriftelijk aangetoond kan worden dat de personen langer dan 20 jaar geleden overleden zijn.

Notariële akten

Voor de akten van notarissen en de repertoria (toegangen) daar op is de openbaarheid geregeld in de Wet op het notarisambt 1999: artikel 59 lid 1. Akten zijn openbaar na 75 jaar, met uitzondering van testamenten die pas na 100 jaar openbaar zijn.